Psycholog
- Informacje psychologa
- Depresja u dzieci i młodzieży – jak rozpoznać i jak pomóc
- Jak wspierać dziecko, które boi się występować publicznie?
- Siła pozytywnych słów – metoda Johna Gottmana w wychowaniu dzieci
- Kryzys psychiczny dzieci i młodzieży – jak wspierać nasze dzieci?
- Jak wspierać dziecko przed nowym rokiem szkolnym?
Drodzy Rodzice,
Depresja to poważna choroba, która coraz częściej dotyka dzieci i młodzież. Według danych WHO co piąty nastolatek może doświadczać obniżonego nastroju, a u części z nich rozwija się pełnoobjawowa depresja. W świecie, w którym tempo życia przyspiesza, a presja – także szkolna – jest coraz większa, nasze dzieci potrzebują od nas szczególnej uwagi i zrozumienia.
Jako psycholog szkolny chciałbym przybliżyć Wam, czym jest depresja, jakie daje sygnały ostrzegawcze oraz jak możemy wspólnie – rodzice, nauczyciele i specjaliści – wspierać dzieci w trudnych chwilach.
Czym jest depresja?
Depresja to nie jest „gorszy dzień” czy „chwilowy smutek”. To choroba, która wpływa na emocje, myślenie, zachowanie i codzienne funkcjonowanie dziecka. Nie jest wynikiem złego wychowania ani „braku silnej woli”. To zaburzenie, które wymaga wsparcia – zarówno emocjonalnego, jak i profesjonalnego.
Warto pamiętać, że depresja może przybierać różne oblicza. U jednych dzieci objawia się smutkiem i wycofaniem, u innych – rozdrażnieniem, złością czy nawet agresją.
Sygnały, które powinny zaniepokoić rodzica
Jeśli przez co najmniej dwa tygodnie obserwujesz u swojego dziecka kilka z poniższych zachowań, nie bagatelizuj ich:
- Zmiana nastroju: smutek, apatia, drażliwość, wybuchy złości.
- Utrata zainteresowań: brak chęci do zabawy, kontaktów z kolegami, rezygnacja
z ulubionych zajęć. - Problemy ze snem: trudności z zasypianiem, częste wybudzanie się, zbyt długi sen.
- Zmiany w apetycie: brak łaknienia lub, przeciwnie, wzmożony apetyt.
- Trudności w nauce: spadek koncentracji, gorsze wyniki, brak motywacji.
- Objawy somatyczne: bóle brzucha, bóle głowy, zmęczenie bez wyraźnej przyczyny.
- Myśli rezygnacyjne: wypowiedzi typu „nie dam rady”, „jestem do niczego”, „nikt mnie nie lubi”.
Im wcześniej zareagujemy, tym większa szansa, że dziecko otrzyma skuteczną pomoc i szybciej poradzi sobie z trudnościami.
Jak wspierać dziecko w domu – praktyczne wskazówki
1. Słuchaj, nie oceniaj
Najważniejsze, co możemy dać dziecku, to przestrzeń do rozmowy. Staraj się nie oceniać ani nie bagatelizować jego uczuć. Zamiast „Nie przesadzaj”, powiedz:
„Widzę, że jest Ci trudno. Chcesz mi o tym opowiedzieć?”
2. Zapewnij poczucie bezpieczeństwa
Dziecko musi wiedzieć, że w domu może być sobą, bez presji bycia idealnym. Wspólne posiłki, rozmowy przy herbacie czy wieczorne czytanie mogą stać się stałym punktem dnia, który wzmacnia więź i poczucie stabilizacji.
3. Zachowaj codzienną rutynę
Regularny rytm dnia – sen, posiłki, czas na naukę i odpoczynek – porządkuje życie i daje dziecku poczucie przewidywalności, co jest szczególnie ważne, gdy zmaga się z trudnymi emocjami.
4. Pokaż, że proszenie o pomoc to odwaga
Rozmawiaj z dzieckiem o tym, że każdy ma prawo potrzebować wsparcia – zarówno od rodziców, przyjaciół, jak i specjalistów. Podkreślaj, że rozmowa z psychologiem to normalny i mądry krok, a nie powód do wstydu.
5. Dbaj o małe, codzienne radości
Wspólny spacer, gra planszowa czy obejrzenie filmu to proste, ale skuteczne sposoby na poprawę nastroju. Dziecko, które czuje bliskość rodziny, łatwiej radzi sobie z emocjonalnymi trudnościami.
Kiedy szukać pomocy specjalisty?
Jeśli objawy utrzymują się dłużej niż dwa tygodnie, nasilają się lub dziecko zaczyna mówić o tym, że „nie chce żyć”, koniecznie skontaktuj się ze specjalistą:
- psychologiem szkolnym,
- poradnią psychologiczno-pedagogiczną,
- lekarzem psychiatrą dziecięcym.
Szybka reakcja może uratować zdrowie, a nawet życie dziecka.
Jak szkoła może pomóc?
W naszej szkole staramy się tworzyć atmosferę wsparcia i otwartości. Dzieci mogą przyjść do mnie z każdym problemem – także wtedy, gdy trudno im o nim mówić rodzicom. Zachęcam, abyście Państwo nie bali się korzystać z pomocy psychologa szkolnego także dla siebie – wspólnie możemy wypracować najlepsze rozwiązania.
Depresja nie jest oznaką słabości – to choroba, która wymaga zrozumienia, cierpliwości i profesjonalnego wsparcia. Wasza obecność, rozmowa i empatia mogą być dla dziecka największym oparciem w drodze do zdrowia.
Jeżeli cokolwiek Was niepokoi – nie czekajcie. Zapraszam do kontaktu – razem możemy zrobić wiele, by pomóc Waszym dzieciom poczuć się bezpiecznie i odzyskać radość z codzienności.